VELOREX DRIEWIELER

In 1936 begonnen de broers František en Mojmír Stránský, rijwielherstellers in Parnik, in de buurt van Česká Třebová met het ontwerp van een kleine, goedkope en gemotoriseerde driewieler.

In 1943, het was oorlog in Europa en velen knutselden aan eigen vervoersmiddelen. De broers Stránský bouwden hun eerste prototype van stalen buizen en wat rijwielonderdelen, zoals fietswielen. Het was bekleed met dun durapal plaatwerk en werd aangedreven door een Manet 90cc motorblokje.

Zij noemden het voertuig “Os-kar”, van “kára na ose”, wat vertaald zoiets betekent  als “kruiwagen as”. Er was veel belangstelling voor het ontwerp, en de broers bleven zoeken naar verbeteringen: andere wielen, andere motorblokken, andere bekleding.

Postertje
Prototype


1945

De eerste serie werd in 1945 geproduceerd. Deze waren echter bekleed met leer in plaats van metalen plaatwerk, en waren opgebouwd met motoronderdelen en voorzien van 300 cc CZ of 250cc Jawa blokken.

De broers en Os-kar
De broers en Os-kar

Onderstaand stukje over driewielers is overgenomen uit JAWA Evergreen. Vertaling: Jelle.

Voor veel bekende merken in die tijd (50 er jaren) was Jawa een inspiratiebron, zoniet een model om te kopieeren. Al snel begonnen koplampen van een gelijkvormig model, geintegreerd met de voorvork, op modellen van andere merken te verschijnen. Adler startte de produktie van motorblokken met hetzelfde systeem van luchtaanzuiging in het karter, inplaats van in de cilinder. Het Jawa systeem werd in de BRD niet beschermd middels een patent. Ook een van de Derbi modellen zag er uit of iemand bij Jawa het had getekend op karbon papier, sinds in Franco's naoorlogse Spanje, Tsjecho-Slowaakse vindingen niet meer werden beschermd. In de Condor fabrieken gebeurde er al precies hetzelfde en zelfs bij Villiers verschenen motorblokken met de bekende Jawa vormgeving.

In het hoofdstuk over de Springers, moet nog worden vermeld, welke grote basis deze modellen waren voor de konstruktie van 3-wiel Rickshaws, beide transport en passagiersvoertuigen, erg populair in de Aziatische landen. De konstruktie werd uitgevoerd zowel in de landen waar ze werden gebruikt als in Tsjecho-Slowakije, waar Velodruzstoo Solnice vlakbij Rijchnov nad Kneznou, later Velorex, was gespecialiseerd in hun produktie.

Een andere 3-wiel variant, genaamd Velorex Oskar 250, verscheen in 1951. Het was een kleine 3-wieler, bestaand uit een buizenframe, bekleed met kanvas. De Velorex was 2 deurs, met 2 vrij gemonteerde 19 inch voorwielen, onafhankelijke ophanging door veren met friktie en teleskopische dempers. De besturing was van het tandrad type. In de Velorex, met opvouwbaar dak, was ruimte voor 2 personen. Achter had het een centrale vork met 1 wiel, aangedreven door een 250 cc Jawa motorblok. Later werden er ook 350 cc motor­blokken gebruikt voor de aandrijving van de voertuigen. De eerste Velorex modellen hadden een max. snelheid van 80 km/u. Ook waren er modellen voor invalide personen, met handbediening en een gereduceerde snelheid tot 30 km/u.


In 1950 werd de werkplaats van de Stránský’s overgeplaatst naar een kleine fabriek in Hradec Králové en werd hernoemd naar “Velorex”.

Fabriek in Hradec Králové  width=
Fabriek in Hradec Králové

En een jaar later verhuisde Velorex naar een nieuwe fabriek in Solnice.

In 1952 werd de voorkant van de driewieler verlaagd. In 1954 kwam František Stránský om het leven bij een testrit met een prototype. Mojmir Stránský weigerde lid te worden van de communistische partij en werd ontslagen. In 1955 werden de wielen verkleind van 19” tot 16” (betere wegligging) en nog weer een jaar later werd de Velorex voorzien van dynastart (eenvoudiger starten). De produktie was inmiddels fors toegenomen tot bijna 500 per jaar en bleef groeien tot ruim 1400 per jaar in 1959.


Een blik in het inwendige

Acterdeel
Achterdeel

Geheel
Geheel


1952 Os-Kar 52

OS-Kar 52

Geheel
Os-Kar 52, NTM 2016

Spec's


1954 Oskar 54

Oskar 54
Oskar 54

Specs


1956 Velorex 16/175

Oskar 16/175
Oskar 16/175

Specs


1956 Velorex 16/250

Oskar 16/250
Oskar 16/250

 Specs


1963 Velorex 16/350

Oskar 16/250
Velorex 16/350

De produktie van de Velorex ging door tot in de 60er jaren, toen dit model werd vervangen door een 4-wieler model, ook aangedreven door Jawa motoren.

 Specs


1972 Velorex 435/D

Velorex 435/D
Velorex 435/D

 Specs


1972 Velorex 435/0

Velorex 435/0
Velorex 435/0

 Specs


VE 008 Velorex 435 Rij
Jawa Rally 2017 Tilburg

De produktie werd definitief gestaakt in de 70er jaren. De 3-wielers zijn geproduceerd tot eind november 1971. Totaal zijn er ca. 15000 stuks gemaakt. Dit gold niet voor de produktie van de zijspan, waarover hieronder meer.

Een club van liefhebbers en eigenaren van de Velorex driewielers in Nederland, velorex.org,  is hier te vinden


VELOREX ZIJSPAN

Velorex produceert sinds 1957 eveneens zijspannen, die Jawa’s maar ook motoren van andere merken sieren. Vanwege de vraag in de Sovjet Unie naar motor-zijspan combinaties, produceerde Jawa haar, voor zijspannen geschikte 354 motorfiets en bouwde Velorex daarvoor het type 560 zijspan. In 1974 bracht Jawa de 634 uit, met een vermogen van ruim 20 kW bij 5252 rpm en een koppel van 51,5 Nm bij 3800 rpm. Dat zijn waarden vergelijkbaar met die van de originele Triumph Bonneville. Velorex reageerde daarop met het sterkere en eenvoudiger te monteren 562 zijspan. Hiervan zijn tussen 1974 en 2000 meer dan een kwart miljoen exemplaren gemaakt, en Velorex is daarmee 's werelds tweede grootste zijspan producent.

VE 009 01
Velorex folder


1957

Velorex 560
Velorex 560

De Velorex 560 werd geïntroduceerd in de vroege jaren ‘50 en werd tot 1974 geproduceerd toen deze werd vervangen door de 562. De 560 heeft een fiberglas romp op een eenvoudig chassis en werd ontworpen voor de 250 en 350 cc Jawa motoren. Voor de thuismarkt kwamen ze uit in een bourgondisch/rood, voor de export kwamen ze uit in zwart.

SPECIFICATIES:

  • Lengte 1870 mm
  • Hoogte inclusief windscherm 1150 mm
  • Grondspeling 22 mm
  • Wiel 18" geremd
  • Gewicht 70 Kg
  • Max. Draagvermogen 105 Kg

1974

Velorex 562
Velorex 562

In 1974 ontwikkelde Velorex type 562 zijspan. Sterker dan de 560, maar wel makkelijker te bouwen, waardoor de produktie flink kon toenemen. Velorex produceerde tussen 1974 en eind jaren ’90 in totaal 290.000 type 562 zijspannen, het populairste model in de serie, en verkrijgbaar in 2 uitvoeringen: Standaard en DeLuxe.

Standaard items: windscherm, 3.50×16” geremd wiel (20mm as), afsluitbare bagageruimte, rem- en knipperlicht, verwijderbare zitting en rugleuning.
Deluxe uitvoering: luxe bekleding, stootbumper, bagagerek& spatlap, nylon afdekzeil.

SPECIFICATIES:

  • Lengte 1850 mm
  • Breedte 800 mm
  • Hoogte 1150 mm
  • Wiel 3.50 x 16"
  • gewicht (70 kg)

Standaard items: windscherm,  3.50×16" geremd wiel (20mm as),  afsluitbare bagageruimte,  rem- en knipperlicht,  verwijderbare zitting en rugleuning
Opties: bagagerek chroom, stootbumper chroom, cabrio overkapping, windscherm laag, 2 punts veiligheidsgordel, zware schokbreker, breed wiel
In Deluxe uitvoering extra voorzien van:  luxe bekleding, stootbumper, bagagerek& spatlap, nylon afdekzeil

Velorex 563

Deze is gelijk aan Velorex 562 deluxe, echter beter geschikt voor zwaardere combinatie (oa. 5.00x16" wiel en zwaarder onderstel).


1985

Velorex 565
Velorex 565

Dit zijspan onderscheidt zich van de 562 Deluxe door zijn opklapbare instap, hogere bagageruimte, breed zijspanwiel en spatbord, luxe binnenafwerking en is standaard voorzien van een cabriokap en verchroomde bumper en bagagerek.

SPECIFICATIES:

  • Lengte 1850 mm
  • Breedte 800 mm
  • Hoogte 1150 mm
  • Wiel 3.50 x 16?
  • gewicht (70 kg)

Standaard items:  windscherm, 3.50×16" geremd wiel (20mm as), afsluitbare bagageruimte, stootbumper, rem- en knipperlicht, verwijderbare zitting en rugleuning, spatlap & bagagerek, nylon afdekzeil
Opties: bagagerek chroom, stootbumper chroom, cabrio overkapping, windscherm laag, 2 punts veiligheidsgordel, zware schokbreker


1985

Velorex 700
Velorex 700

Dit zijspan onderscheidt zich van de 562 Deluxe door zijn opklapbare instap, hogere bagageruimte, breed zijspanwiel en spatbord, luxe binnenafwerking en is standaard voorzien van een cabriokap en verchroomde bumper en bagagerek.

SPECIFICATIES:

  • Lengte 1850 mm
  • Breedte 800 mm
  • Hoogte 1150 mm
  • Wiel 3.50 x 16?
  • gewicht (70 kg)

Standaard items: windscherm, 3.50×16? geremd wiel (20mm as), afsluitbare bagageruimte, stootbumper, rem- en knipperlicht, verwijderbare zitting en rugleuning, spatlap & bagagerek, nylon afdekzeil.
Opties: bagagerek chroom, stootbumper chroom, cabrio overkapping, windscherm laag, 2 punts veiligheidsgordel, zware schokbreker.

Dit is het laatste model van Velorex. Ergens heb ik gelezen dat er nog een model 710 uitgebracht zou zijn in 1990, maar ik heb daarvan verder niets meer kunnen vinden. De firma Velorex is inmiddels van het toneel verdwenen. Maar de zijspannen worden nog steeds uitgebracht door een niewe firma onder de naam: Velorexport

CESKA ZBROJOVKA (CZ)

De naam betekent vertaald: Tjechische Wapenfabriek. (Een bekend wapen is de CZ 75, een pistool. Het merk hoorde lange tijd tot het Laurin & Klement concern (Skoda). Ietsje meer over Laurin & Klement onder het kopje ”Andere Tsjechen” op deze site).

CZ gun

Vanaf 1929 ging CZ zich, naast wapenproduktie, bezighouden met de bouw van fietsen en al snel ook motoren. In het begin waren dat hulpmotoren van 73 cc. Daarna  complete fietsen met een versterkt frame en een 98 cc grote tweetakt motor. Een ingenieur, met de naam Ignaz Uhl, die eerder bij Steyr (traktoren) had gewerkt, werkte naar een eerste echte motorfiets. Deze verscheen in 1935. Het was eerst een 150cc ééncilinder tweetakt model, maar dat werd vergroot tot een 174cc. De machine had een geperst stalen frame. Het was geïnspireerd door voorbeelden uit Neurenberg en werd direct een concurrent voor Jawa. Dit werd nog eens over gedaan door de ontwikkeling van een 250cc machine in 1936. Vanaf 1937 werden de cilinderinhouden rap groter, hoewel er ook nieuwe lichte modellen verschenen.

Echter, projecten van vóór de oorlog, de 350cc ééncilinder, de 500cc tweecilinder, beide tweetakten, kwamen niet van de grond. Hetzelfde gold voor de viertakt met koningsas. Wel werden er kort na de oorlog lichte driewielers geproduceerd, in eerste instantie bestemd voor oorlogsinvaliden, later ook voor licht transport. In 1947 werd de fabriek genationaliseerd en ontstond samenwerking met Jawa. Motoren kwamen op de markt onder de naam Jawa-CZ. Dat duurde tot 1961, waarna de naam weer veranderde in CZ. CZ produceerde in de jaren 1950-60 ook scooters onder de naam Čezeta.

Daarnaast was CZ  vooral bekend om zijn enduro-, cross- en trialmotoren, hoewel er in de jaren zestig ook volop geracet werd.

In 1990 ging men samenwerken met Cagiva. Nieuwe CZ’s werden alleen nog als Cagiva verkocht. Een afdeling van de oude fabriek, ČZ Velo, probeerde in 1996 de naam nieuw leven in te blazen met een 35 cc snorfietsmotortje. Maar in december 1997 werd het samenwerkingsverband met Cagiva opgeheven en hoorde de naam ČZ voor motoren tot het verleden.

CZ001

logos


1931

CZ1931 76 Kaktus
CZ 76cc Kaktus

Prototype van het “Kaktus” 75cc motorfietsje met blok direct op de as van het voorwiel en een benzinetankje erboven. De bijnaam “kaktus” ontstond door de cactus-vorm van de cylinder met koelribben. Het is bij een prototype gebleven. Dit model is nooit in de handel gebracht.

 CZ1931 76 Kaktus


1933-37

CZ1933-1937-76-Kaktus
CZ 76cc Kaktus

De kaktus werd vervolgens gebouwd met blok en tank boven de trapas en aandrijving met een ketting op het achterwiel. Deze machines verkochten goed, in de eerste twee jaar werden er al 5000 afgezet. Ze waren voorzien van een 73 cc eencilinder-tweetaktmotor die in een verstevigd fietsframe zat. Ook de volgende versie met 98 cc blok werd een succes.

CZ1932-1937-76-Kaktus-02


1933-36

CZ1933-1936-98
CZ 98cc

CZ1933-1936-98-02


1934-39

CZ1934-1936-175-Special
CZ 175cc Special

CZ1934-1939-175-02


1937

CZ1937-250-Sport
CZ 250cc Sport

Van de CZ 250 Sport werden in totaal 4591 exemplaren gebouwd, en de originele prijs was 5.450, - kronen. Als frame van de motorfiets werd het frame van de CZ 175 gebruikt.

CZ1937-250-Sport-02


1937

CZ1937-250-Tourist
CZ 250cc Tourist

CZ1937-250-Tourist-02


1937-1946

CZ1937-1946-98
CZ 98cc

CZ1937-1946-98-02


1938

CZ1938-500-TwinVatikan

Niet veel mensen weten dat CZ al in 1938 een 500cc tweetakt tweecylinder gebouwd heeft, jaren voor de T500 Suzuki. Een vloot van deze motorfietsen werd gebruikt door het politiecorps van het Vaticaan ter bescherming van de paus. Beide foto's werden gemaakt in het officiële Jawa Museum in 2016.

CZ1938-500-TwinVatikan2
ČZ 500cc Twin Vatikan

CZ1937-1946-98-02


1939

CZ1939-350
CZ 350cc

CZ1939-350-02

1946

CZ1946-125-typeabc
CZ 125cc type abc

Na de oorlog werd de wapenproduktie verplaatst en de naam, van wat overbleef, werd Ceske Zavody Motocyklove. Ook bij CZ had men tijdens de oorlog niet stilgezeten. Al snel kwam de fabriek met een modern ogende motor met een strak uitziend blok van 125cc, 19” wielen en een dubbele uitlaat. Daar kwamen al snel een telescoop voorvork, plunjervering achter en een groter, 150cc blokje bij. Betrouwbare en vooral betaalbare machines, die in Europa gretig aftrek vonden.

CZ1946-125-typeabc-02

technische gegevens van het 150cc type abc

CZ1946-150-typeabc-02


1951

CZ1951-150-Trikolka
CZ 150cc Trikolka (advertentie Beers)

CZ Orthopedie kleinRond de 2e wereldoorlog ontstond in Strakonice een traditie van de bouw van gemotoriseerde driewielers, toen dat voor oorlogisinvaliden nodig bleek. Zij werden gemaakt van zoveel mogelijk originele motor onderdelen. Deze driewielers (trikolka) kregen de toepasselijke naam: “Orthopedie”. De eerste waren voorzien van een dubbele zitbank, mede bedoeld voor zorgverleners. Het CZ125a blok werd aan de linkerkant van het voertuig gemonteerd.

Later werd het gehele voor-deel van de CZ125a motor gebruikt. Het achterdeel werd daaraan vastgelast, waardoor dit niet kon worden verwijderd. “Orthopedie” werd gebouwd gedurende de hele productie van 125/150b, c en t motoren.

Lees hier meer over "Orthopedie"

Nog weer later werd de gehele voorkant van de motor gebruikt inclusief de zitting voor de bestuurder. Het achterdeel werd er aan vastgeschroefd, zodat het verwijderd kon worden. Er werden modellen gebouwd voor kleinschalig vrachtvervoer (vrachtmodellen werden ook een tijdje door Beers verkocht getuige bovenstaande advertentie) met open en/of gesloten en al/of niet afgeveerde vrachtruimte. Of, als riksha, voorzien van een iets verhoogde tweezitsbank.

CZ1951 150 Trikolka 02


1952

CZ1952-150-Trikolka2

CZ1952-150-Trikolka


1955

Nog enkele verschillende 150cc  uitvoeringen.

CZ1955 150 Trikolka

CZ1955 150 Trikolka2

CZ1955 150 Trikolka3

CZ1955 150 Trikolka4


1958

CZ1958-Cezeta-501
Cezeta 501

Vanuit de overheid in Tsjechoslowakije werd aangestuurd op samenwerking van Jawa en CZ. In 1954 werd de reorganistatie doorgevoerd. Het personeel bekeek dit met wantrouwen. De modellen van beide merken verschenen daarop als eenheidsserie onder de naam JAWA-CZ. Eerst de werd de JAWA-CZ 125 en 150 met de oorspronkelijke CZ motor in een volledig nieuw rijwielgedeelte geproduceerd. En na 2 jaar werden ook nieuwe motoren uitgebracht. Motoren die leken op de "Kyvacka" (swinger), waarbij het frame was gemaakt van vierkante buizen en geen ronde, zoals bij de Jawa met hydraulisch gedempte teleskoopvork, scharnierende achtervork en de wielen met naafremmen. Het zware motorblok had dynamo-accu-ontsteking en de Jawa versnellingsbak.

Later werden de motoren verder gemoderniseerd en kregen ze toch weer de merknaam CZ.

Er kwam ook een 250 cc model. Naast deze motoren werden in Strakonice nog de afgeleide types CZ Sport 125, 175 en 250 geproduceerd, waarbij de voornaamste verandering de 19" wielen waren. De volgende CZ wegmodellen waren vooral voor de export naar ontwikkelingslanden bedoeld en de CZ medewerkers concentreerden zich toen vooral op de ontwikkeling en produktie van motorcross motoren. Daarnaast kwam in 1957 de populaire, hierboven getoonde Cezeta uit.

CZ1958 Cezeta 501 02


1961

CZ1961-175-460-ISDT
CZ 175 460 ISDT

Onderstaande is overgenomen van Czechpoint, waar véél meer te ontdekken valt.

CZ1961 175 460 ISDT text


1961

In de jaren '60 was CZ erg succesvol in de motorcross.

De 36e ISDT, 1961 vond plaats van 2 tot 7 Oktober in Llandrindod Wells, Wales. Het Tsjechisch team bestond uit:

CZ1961 ISDT deelnemers

CZ1961 ISDT 01

Foto van Shobdon Airfield, de “1,74 miles per lap Speed test”. 3 Tsjechen, met J. Pudil op de 175 CZ vóór gevolgd door A. Rouka en O. Chasak, beide op 125 CZ.

CZ1961 ISDT 02

CZ1961 ISDT 03

De Tsjech op #72 175cc CZ, J. Pudil vóór Oostenrijker S. Stuhlberger op zijn 175cc Puch gedurende de run van maandagmorgen.

CZ1961 ISDT 04

Het winnende Tsjechische team, v.l.n.r.: #33 A. Roucka (125 CZ), #51 O. Chasak (125 CZ), manager M. Urban, #33 D. Miarka (175 CZ), A. Zemen, en #47 F. Darebny (125 CZ). Zemen blesseerde zijn arm tijdens oefeningen en ging niet van start in de trial.

Voor uitvoerige informatie over deze en vele andere races: https://speedtracktales.com/index-of-isdt-events/isdt-1961-wales/


1962

CZ1962-175-typ450-sport
CZ 175 typ 450 Sport

CZ1962-175-typ450-sport-02


1963

CZ1963-Cezeta-505
Cezeta 505

Ook de Cezeta is als "Trikolka" verschenen

CZ1963-Cezeta-505-02


1968-1978

CZ1968-1978-175-typ477
CZ 175 typ 477

CZ1968-1978-175-typ477-02


1969

CZ1969-360-typ969
CZ 360 typ 969

CZ1969-360-typ969-02


1973

CZ1973-250
CZ 250

CZ1973-250-02


1974-1982

CZ1974-1982-250-472
CZ 250 472

CZ1974-1982-250-472-02


1977

CZ1977-175-Trail
CZ 175 Trail

CZ1977-175-Trail-02


1978

CZ1978-350-OHC-typ510
CZ 350 OHC typ 510

CZ1978-350-OHC-typ510-02


1981

CZ1981-125-typ488-3
CZ 125 typ 488-3

In de jaren 80 werden door CZ voor wat betreft wegmotoren vooral de Jawa 350 blokken geproduceerd.

CZ1981-125-typ488-3-02


1981

CZ1981-175-typ 487.3
CZ 175 typ 487.3

CZ1981-175-typ 487.3-02


1981-1986

CZ1981-1986-250-typ485
CZ 250 typ 485

CZ1981-1986-250-typ485-02


1990

CZ-Cagiva-180
CZ-Cagiva 180

Korte samenwerking CZ met Cagiva


2013

CZ2013-180OHC-typ487.6
CZ 180 OHC typ 487.6

CZ2013-180OHC-typ487.6-02


2016

CZ2016-MX300
CZ MX300

Buiten het Oostblok zag je vroeger weinig CZ motoren op de weg. Maar in de cross en de ISDT was dat even anders. Daar werden internationaal prijzen weggesleept door CZ berijders.

CZ is jaren van de radar weggeweest, maar lijkt sinds 2016 terug te zijn. Het bedrijf van motorcross fan Alessandro Ferrari, gevestigd in Slusovice, heeft een nieuwe machine samengesteld. Een 300cc tweetakt. Zou volgens een nieuwsbericht deelnemen aan de EMX300 bij de GP in Loket, Tsjechië.

Heb daar helaas niets over kunnen vinden. Niet in deelnemerslijsten en niet in de uitslagen. Wel las ik dat daar onze eigen Mike Kras keer op keer de zege wist te behalen. Maar niet op CZ.

Hier eindigt voorlopig ons CZ verhaal. Heb je aanvullingen of op- en/of aanmerkingen, laat het ons weten.

OGAR

In 1910 richtte Jan Macek in Praag een handel op in fiets-acessoires onder de naam "Autfit". De fietsmarkt groeide in deze tijd sterk. Tijdens en na '14-'18 groeide ook de vraag naar auto’s en motoren. Tijdens maar ook na de 1e wereldoorlog was de behoefte aan vervoermiddelen immers groot. Jan Machek met zijn bedrijf "Machek & Spol" sloot daarbij aan, bijvoorbeeld met de produktie van lak voor spuitwerk aan auto's en motoren. Machek & Spol werd daarin snel de grootste in Tsjechoslowakije.

Postertje

In 1934 kwam de firma met een eigen motorfiets met eigen 250cc tweetakt motorblok, die "Ogar", of in het Nederlands "de jongen" werd genoemd.

Op Jawa.nl meer over deze naam.

OG009 02
Autfit gebouw, Římská 20, Praag

Ogar ging concurreren met Jawa. Maar waar Janecek koos voor lichtere motoren na de zware Wanderer, koos Macek van Autfit voor een iets zwaardere motorfiets, die ook iets duurder was, en concentreerde zich bovendien op slechts één categorie, de 250cc tweetakt.

De eerste Ogar was het standaard model in 1934. In 1936 verscheen een nieuw model, Ogar type 4. In 1938 weer een nieuwe Ogar, model Elán. In 1940 verscheen een lichtere 125cc twwetakt met Sachs blok. In en na de oorlog veranderde de situatie, net als bij de andere producenten, door nationalisatie en daarop volgende gedwongen fusie met Jawa en CZ. Er verscheen nog een 250 model 46 type 4, maar daarnaast nog een 350 viertakt OHC en een

Op de volgende bladzijden worden de verschillende modellen chronologisch getoond.


1934

1934-Ogar2
Ogar 2 250 Standaard

1934-Ogar2-02


1936-1941

1936-41-Ogar4-01
Ogar 4 250 Standard

1936-41-Ogar4-02


1938-1940

1938-40-Ogar4Elan-01
Ogar 4 250 Elan (eigenaar Rene Dubie)

In de lente van 1938 werd het Ogar Elan 250 model geïntroduceerd met drie met de voet geschakelde versnellingen en een oliepomp in het motorblok, die de smering van de motorlagers verzorgt. Boring en slag 68x68 mm, vermogen van 9,5 pk en een dubbel frame van rechthoekige stalen buis. Er werden ongeveer 350 stuks geproduceerd.

1938-40-Ogar4Elan-02


1940

1940-Ogar-125-Sachs-01
Ogar 125 Sachs

1940-Ogar-125-Sachs-02


1946-1948

1946 48 Ogar4 01
Ogar 4 250

1946 48 Ogar4 03Tijdens de oorlog werd het Ogar 4 model in het geheim gemoderniseerd. Deze nieuwe 250cc werd in 1946 geïntroduceerd met voetbediende vier-versnellingsbak en een extra handgeschakelde transmissie. Het blok had boring en slag van 68x68 mm en een vermogen van 9,5 pk. Ook had deze een buisframe met een telescopische voorvork.

Rechts bovenop de tank waren drie controlelampjes aangebracht, een laadlampje (1), een neutraallampje (2) en een contact lampje (3).

1946-48-Ogar4-01


1946

1946-Ogar-350-OHC-01
Ogar 350 OHC

1946-Ogar-350-OHC-02


1947

1947-Ogar-350-typ-12
Ogar 350 typ 12 prototype

Hiervan zijn slechts drie exemplaren gebouwd. Donkerblauw gespoten en met klassiek gevleugelde Ogar aan beide zijden op de tank. Jaap Hamstra wilde er één nabouwen, alle spullen waren compleet en gespoten. Alleen de tank moest nog van opliggend logo voorzien - en verchroomd worden. En de bobine ontbrak nog. Jaap heeft dat projekt helaas niet kunnen voltooien.

1947-48-Ogar-350-typ-12-02


1947-1948

1947-48-Ogar-350-typ-12-01
Ogar 350 typ 12

Geïntroduceerd in 1947/48 werd ook de eerste serie 350's, in het zelfde frame als de Jawa 250 Perak. In het begin werden de machines verkocht onder de naam Jawa-Ogar, geproduceerd door Ogar. De Ogar fabriek in Praag Strasnice was in 1948 aan het genationaliseerde Jawaconcern toegevoegd. Handelsmerk Ogar ook geregistreerd als handelsmerk van Jawa. In Nederland werden de eerste Ogars al op kenteken gezet in het jaar 1948. Ze moeten dus tenminste al in dat jaar van de band gerold zijn. Deze eerste Jawa-Ogar's waren grijs. Later werden ze uitgebracht in Jawa rood. De gelijktijdig uitgebrachte Jawa 250 typ 11 werd "Perak" genoemd. De Ogar 350 typ 12 werd door de gelijkenis ook wel een "Jawa 350 Perak" genoemd, maar dat is dus niet juist. 

1947-48-Ogar-350-typ-12-02

Na 1 jaar verdween de grijze kleur en werd het Jawa-Rood gebruikt voor dit type. Het werd geproduceerd t/m 1951, waarna tot 1957 een gemoderniseerde versie op de markt verscheen onder de aanduiding "type 18". Een paar jaar later verdween ook het Ogar logo van de tank en stond daar het Jawa logo.

Hiermee eindigt het Ogar verhaal.

2004

Jawa 125cc Dandy
Jawa 125cc Dandy

image099-02.JPG


2005

Jawa 125cc Dakar
Jawa 125cc Dakar

image100-02.JPG


2005

Jawa 650cc 836 Classic
Jawa 650cc 836 Classic

image101-02.JPG


2006

Jawa 125cc Sport
Jawa 125cc Sport

image102-02.JPG


2006

Jawa 50cc 555 New Pionyr
Jawa 50cc 555 New Pionyr

Hiervan werden 555 exemplaren gebouwd naar aanleiding van het 50 jarig bestaan van de Pionyr
Technische specificaties:

image103-02.JPG


2007

Jawa-CZ 650cc Style 652
Jawa-CZ 650cc Style 652

image104-02.JPG


2008

Jawa 650cc Dakar
Jawa 650cc Dakar

image105-02.JPG


2008

Jawa 250cc Travel (Retro 640)
Jawa 250cc Travel (Retro 640)

image106-02.JPG


2011

Jawa 660cc Sportard
Jawa 660cc Sportard

image107-02.JPG


2017

Jawa 350cc OHC
Jawa 350cc OHC

image108-02.JPG


2017

Jawa 660 Vintage Red
Jawa 660 Vintage Red

image109-02.JPG